§02 · Urządzenia i sprzęt PPOŻ

Oświetlenie awaryjne i ewakuacyjne

Oświetlenie awaryjne zapewnia widoczność dróg ewakuacyjnych po zaniku zasilania. Wyjaśniamy wymagane natężenie (lux), czas działania, rodzaje oświetlenia oraz obowiązkowe testy miesięczne i roczne wg PN-EN 1838 i PN-EN 50172.

Aktualizacja: 2026-07-102 min czytania

Oświetlenie awaryjne musi zadziałać automatycznie po zaniku zasilania podstawowego i utrzymać oświetlenie dróg ewakuacyjnych przez wymagany czas - typowo co najmniej 1 godzinę. Pozwala bezpiecznie opuścić budynek mimo ciemności i zadymienia, gdy zwykłe światło gaśnie.

Wymagane parametry

PN-EN 1838 określa minimalne natężenie oświetlenia w zależności od miejsca oraz czas działania i szybkość załączania opraw.

Korytarz ewakuacyjny z oprawą oświetlenia awaryjnego rzucającą światło na podłogę i podświetlanym zielonym znakiem wyjścia; opisane wartości: droga ewakuacyjna min. 1 lx, strefa otwarta min. 0,5 lx, czas działania co najmniej 1 h.
Rys. 1Oświetlenie awaryjne: minimalne natężenie na drodze ewakuacyjnej i w strefie otwartej oraz wymagany czas działania.
Minimalne natężenie oświetlenia wg PN-EN 1838
MiejsceMin. natężenieUwaga
Droga ewakuacyjna (oś)1 lxna poziomie podłogi, w osi drogi
Strefa otwarta (antypaniczna)0,5 lxduże pomieszczenia bez wyraźnych dróg
Strefa wysokiego ryzyka15 lxlub 10% natężenia zwykłego oświetlenia
⚠️ Czas działania to co najmniej 1 h (w niektórych obiektach 2-3 h). Oprawy muszą osiągnąć 50% wymaganego natężenia w 5 s i 100% w 60 s od zaniku zasilania.

Rodzaje oświetlenia awaryjnego

  • Oświetlenie ewakuacyjne dróg - oświetla trasę wyjścia i podświetla znaki ewakuacyjne.
  • Oświetlenie strefy otwartej (antypaniczne) - w dużych pomieszczeniach, by ludzie dotarli do dróg ewakuacyjnych.
  • Oświetlenie strefy wysokiego ryzyka - tam, gdzie nagłe wygaszenie światła jest niebezpieczne (np. praca przy maszynach).
  • Oświetlenie zapasowe - umożliwia kontynuację czynności; nie jest oświetleniem ewakuacyjnym.

Obowiązkowe testy

TestCzęstotliwośćCo sprawdza
Funkcjonalnyco miesiącczy oprawy załączają się po zaniku zasilania
Wydajnościowyraz w rokuczy oprawy świecą przez pełny wymagany czas (np. 1 h)
⚠️ Wyniki obu testów trzeba zapisywać (dziennik / rejestr). Brak udokumentowanych testów oświetlenia awaryjnego to typowe uchybienie przy kontroli PSP.
PN-EN 50172Systemy awaryjnego oświetlenia ewakuacyjnegoOkreśla zasady eksploatacji i wymóg dokumentowanych testów: funkcjonalnego co miesiąc oraz wydajnościowego (na pełny czas autonomii) raz w roku.

Najczęstsze pytania

Jak długo musi świecić oświetlenie awaryjne?

Co najmniej 1 godzinę od zaniku zasilania podstawowego. W niektórych obiektach (np. wyższych lub o większym zagrożeniu) wymagany czas wynosi 2 lub 3 godziny.

Co ile robi się testy oświetlenia awaryjnego?

Zgodnie z PN-EN 50172: test funkcjonalny co miesiąc (czy oprawy się załączają) oraz test wydajnościowy raz w roku (czy świecą przez pełny wymagany czas). Oba należy udokumentować.

Jakie natężenie oświetlenia jest wymagane na drodze ewakuacyjnej?

Co najmniej 1 lx w osi drogi ewakuacyjnej na poziomie podłogi. W strefie otwartej (antypanicznej) minimum 0,5 lx, a w strefie wysokiego ryzyka 15 lx lub 10% natężenia zwykłego oświetlenia.

Czym różni się oświetlenie awaryjne od ewakuacyjnego?

Oświetlenie ewakuacyjne to część oświetlenia awaryjnego przeznaczona do bezpiecznego opuszczenia budynku (drogi, strefy otwarte, strefy ryzyka). Oświetlenie awaryjne to pojęcie szersze - obejmuje też oświetlenie zapasowe, które pozwala kontynuować czynności.

Szukasz narzędzia, które prowadzi te przeglądy za Ciebie?

Oprogramowanie dla konserwatorów PPOŻ — Gaśnica·Control →

Skan QR, checklist zgodny z PN-EN 3-7, protokół PDF w 30 sekund, podpis klienta, faktura KSeF i portal klienta. Stały abonament 50 zł / użytkownik / miesiąc. Okres próbny bez karty.